Landsdansistevnan 2010. Hildin í Sandoynni, í Skopun 8. mai.

Setanarrøðan hjá Vilhelminu Larsen

Gott kvøld góðu dansifólk!

Vælkomin skulu tit vera, bæði oyggjabúgvar og avoyggjabúgvar.

Tankar mínir fara aftur til mín uppvøkstur í Skálavík, har føroyski dansurin var í hásæti tá.

So manga dansinátt stóð eg sum smágenta á senuni í dansistovuni og lýddi á, og sá stovuna vera fulla av dansihugaðum fólki.

Børnini sluppu ikki uppí eftir klokkan tíggju, tí tá áttu tey vaksnu dansin.

Hvør maður átti sítt kvæði ella vísu.

Tá Símin á Brúnni kvæð “Grimmer går på gulvet” ella Dánjal í Níggjubúðini “Bømmerlandsdronningen” so kvæð alt fólki við teimum, tí teir áttu vísurnar.

Soleiðis eisini allir hinir v/ Runsivalstríðnum, Tosteins tættum og teimum nógvu kvæðunum, eg minnist.

Kvinnur vóru ongar, sum skipaðu í Skálavík. Men í Húsavík, tær systranar Jacobina á Breyt, Hermina á Bø og Anna Elisabeth á Breyt.

Avbygdafólk kom til Skálavíkar at dansa. Úr Dali, Húsavík og Skarvanesi komu tey til gongu.

Vestanfólki við bili. Hesi høvdu onnur kvæði og vísur við sær.

Eg minnist at skopuningar altíð kvóðu “Kongesøn af Engeland”.

Har á senukantinum sá eg, hvussu tey ymsu bóru seg at í dansinum. Hvussu skiparin segði frá tí hann kvæð, og arðir vóru við honum í stríðnum, tá illa stóð til og gleddust, tá væl var vunnið.

Øll tóku undir í niðurlagnum, tí tað var tað styðjandi í dansinum.

Farbróður mín Leivur á Trøð segði at ”Ørindi var forteljandi = niðurlagið styðjandi.”

Uppskrift er eingin upp á føroyska dansin, men nakað er, sum eitur góður dansisigur.

Eitt tað fyrsta er at duga at lurta. Annað at fylgja skiparanum í tí hann kvøður. Um hann gloymir, leggur burturúr ella leggur aftrat, sum eg fleiri ferðir havi hoyrt í Dali, skal eigin leggja seg útí. Hann, sum skipar eigur løtuna, og ger, sum hann vil.

Hvussu harmiligt og skaðiligt var tað ikki, tá onkur tók av honum, tað elvdi ofta til ófrið.

Dansifeløgini mega hava tað í hugað, at limir teirra fylgja góðum dansisiði.

Ansað var eftir, at eitt kvæði ikki varð til fótatraðk. Tað kvæðið, sum hoyrdi til tað og tað húsið ella tann og tann mannin, varð ikki kvøðið meiri enn einaferð um veturin, ella annan hvønn vetur.

Leivur á Trøð segði, at hann eitt kvøldi hevði kvøðið kvæðið um Gunnar á Líðarenda, sum pápi hansara hevði yrkt. Pápin hevði verið har í nánd og hoyrt til, og tað dámdi pápanum einki, tí hann hevði kvøðið tað fyrr á vetrinum, og vildi ikki hava tað til fótatraðk.

At eitt dansifelag nú eitur Fótatraðk, er ein onnur søga.

Føroyski dansurin er eitt av okkara eyðkennum.

Tað samanhald, sum er í dansiringinum, er einstakt.

Vit vóru í Svøríki á dansiferð, og skuldu dansa til eina upptøku, har mikrofonin hekk í miðuni undan loftinum, so vit dansaðu rundan um hana. Úrsliti var sum at dansa um jólatræð.

Tá kom ein svenskari til mín, og spurdi, hvat var í vegin, tí hann helt at har var eingin mystikkur, sum hann áður hevði upplivað í føroyskum dansi, og tað var tí, at har var eingin brotin ringur, vit høvdu einki samband hvør við annan.

Hvat framtíðin hevur at bjóða vegna føroyiska dansinum, vita vit ikki.

Men dansifeløgini gera sítt til, at hann verður varveittur.

At tað verður dansað við børnunum er sera umráðandi, tað fangar hugin hjá tí einstaka, sum tá kann flyta tað víðari. Børnini eru glað fyri tær ymsu stevnurnar, bæði burtur og heima, og tey hava nógv at siga frá, tá heim er komið.

Stuttligt er at fara á dansiferð til tey ymsu feløgini.

At uppliva tað at fara úr Dali norður til Haraldsunds at dansa á hávetri, var so serstakt, tá ein hugsar um møguleikan at ferðast fyrr og nú.

Eg skilji væl dalbingin, sum tosaði danskt, tá hann kom til Funnings at halda jól. Hann meinti at tað var so langt burturi, at tey skiltu ikki føroyskt.

Har í norðoyggjum er alt ørvísi enn her á okkara fløtu og blíðu oyggj.

Fjøllini, kuldin, kavin, ja sjálvt glerpípurnar vóru ørvísi.

Her hjá okkum vísa tær upp og niður, men har vísa tær tvørturum, av tí nógva vindinum um húsahornini.

At síggja kend fólk, koma at kenna onnur, sum bert hava tað í huga at dansa og vera glaður, tað styrkir og lyftir ein upp frá tí gerandisliga.

So dansifólk.

Sum tey gomlu plagdu at siga.

Stytti tykkum saman og haldi á.”

Við hesum sigi eg landsdansistevnuna 2010 at vera setta.